Avrupa’yı Kavuran Sıcak Dalgasında Çocuk ve Yaşlı Uyarısı: Fransa’da İki Çocuk Öldü
HABERİN DETAYLARI ŞÖYLE…
Avrupa nefes alamıyor arkadaşlar. Bir sıcak hava dalgası geldi ki, anlatmakla bitmez. Termometreler adeta çıldırmış durumda. Uzmanlar uyarı üstüne uyarı yapıyor ama iş işten geçmeden tedbir alınmalı. Fransa’da pazartesi günü yaşananlar, işte acı gerçeği bir kez daha gözler önüne serdi. İki çocuk, otomobilin içinde hayatını kaybetti. Küçücük yavrular, kavurucu sıcaklara yenik düştü. Bu olay, sıcak dalgasının sadece yaşlıları değil, minikleri de ne kadar vahşice vurabileceğini gösterdi.
Bilim insanları diyorki, bu işin temelinde insan kaynaklı iklim değişikliği var. Sıcak hava dalgaları artık daha sık, daha şiddetli ve daha da uzun süreli hale geldi. Avrupa’da bu hafta beklenen bunaltıcı sıcaklar, 2003 yılındaki felaketi hatırlatıyor. Hani şu 70 bin kişinin ölümüne yol açan o korkunç sıcak dalgası var ya, işte onunla yarışacak gibi. Allah korusun…
Şimdi gelelim asıl tehlikeye… Sıcaklıklar yükseldiğinde en çok kimler etkileniyor? Tabiki yaşlılar ve küçük çocuklar. Bu iki grup, vücut sıcaklıklarını düzenlemekte zorlanıyo. Daha az terliyorlar, korunmak için başkalarının yardımına ihtiyaç duyuyorlar. Lancet Countdown’ın 2026 Avrupa raporu diyorki, sıcak hava dalgaları bir yaşın altındaki bebekleri ve 65 yaş üstündeki kişileri orantısız biçimde etkiliyor. İnanır mısınız, 2015-2024 döneminde yaşlıların sıcak dalgasına maruz kalma oranı 1991-2000 dönemine göre yüzde 266 artmış. Bebeklerde ise bu artış yüzde 121 olarak kaydedilmiş. Yani rakamlar ortada, durum ciddi.
Neyse, devam edelim… Fransız epidemiyolog Noemie Letellier, AFP’ye yaptığı açıklamada, yaşlıların aşırı sıcaklardan daha ağır etkilenmesinin sadece fizyolojik değil aynı zamanda sosyal nedenlerle de bağlantılı olduğunu söyledi. Yoksulluk, yalnızlık, bakıma bağımlılık… Bunların hepsi riski artırıyor. Paris’teki Pitié-Salpêtrière Üniversitesi Hastanesi Geriatri Bölümü Başkanı Jacques Boddaert ise durumu “gerçek bir çile” olarak tanımlıyor. Yaş ilerledikçe vücudun ısıyı kontrol etme kapasitesi azalıyormuş. Susuzluk hisside zayıflıyor, bu yüzden yaşlılar susuz kalma belirtilerine daha geç tepki veriyor. Üstelik kronik hastalıklar, kullanılan ilaçlar… Kalp ilaçları, idrar söktürücüler derken iş daha da zorlaşıyor.
Boddaert şöyle bir uyarıda bulundu: “Yaşlılara bakım veren kişiler yaz aylarında tatile çıkarsa risk büyüyor. Bu durum çok tehlikeli hale gelebilir.” Yani yalnız kalan yaşlılar, sıcağın pençesinde çaresiz kalıyor. Letellier ise tüm yaşlıların aynı risk düzeyinde olmadığını vurguluyor. Ekonomik güçlük çeken, kronik hastalığı olan, engeli bulunan, sosyal olarak yalnızlaşmış kişiler daha kırılgan. Özellikle yalnız yaşayan yaşlı kadınlar, erkeklere kıyasla daha sınırlı kaynaklara sahip oldukları için ek risk altındalar.
Peki çocuklar ne durumda? Aşırı sıcakların küçüklerin ölümüne doğrudan yol açması nadir görülse de, yüksek sıcaklıklar birçok sağlık sorununu tetikliyor. Astım atakları, sıcak çarpması, okul performansında düşüş… Hatta hamile kadınlar için riskler daha da artıyor. Journal of Climate Change and Health dergisinde 2024’te yayımlanan bir incelemeye göre, aşırı sıcaklar erken doğum ve düşük doğum ağırlığı gibi olumsuz sonuçlarla ilişkilendiriliyor. Climate Central’ın geçen yılki raporu ise iklim değişikliğinin, 200’den fazla ülkede son beş yılda hamileler için riskli sıcak günlerin yıllık ortalamasını en az iki katına çıkardığını ortaya koydu.
Ne yapmalı peki? İngiltere’de Portsmouth Üniversitesi’nden aşırı çevre koşulları ve fizyoloji uzmanı Doç. Heather Massey şunları öneriyor: Bol su için, günün en sıcak saatlerinde dışarı çıkmayın. Evlerin serin kalması için gündüz perde veya panjurları kapatın, gece pencereleri açarak içeride biriken sıcaklığı azaltın. Yani basit ama hayat kurtarıcı önlemler…
İşte böyle bir durumla karşı karşıyayız. Sıcak hava dalgası Avrupa’yı kavururken, en savunmasızlarımıza sahip çıkmak hepimizin görevi. Bakalım yetkililer ne gibi ek tedbirler alacak? Gelişmeleri takip ediyoruz ama şimdiden herkesi uyaralım: Kendinize ve sevdiklerinize dikkat edin, bu sıcaklar oyun oynamıyor…
Kaynak: Orijinal Haber
